KOMPOZYCJA PLECIONKI
Tkaniny jedwabne, wyrabiane w mauretańskiej części Hiszpanii, były chętnie używane na wytworne dworskie ubiory w chrześcijańskim królestwie hiszpańskim. Dla tych odbiorców wprowadzono od XIII w. motywy heraldyczne, jak np. herby Kastylii (zamek z basztą) i prowincji Leon (lew stylizowany), ujęte
WŁAŚCIWY STYL DEKORACJI
Po rozcięciu pętelek sterczały na powierzchni prawie pionowo krótkie nitki jed* wabne, które nadawały barwie tkaniny głęboki ton i mieniące półtony w załamaniach. Przy wprowadzeniu dwóch wysokości pętelek aksamitu lub pozostawieniu ich częściowo nie rozciętych otrzymywała tkanina dodatkowe efekty, którymi umiejętnie
W STARYCH INWENTARZACH
W zasadniczym układzie tkaniny powrócił na wiele dziesiątków lat do tkactwa włoskiego schemat, używany już w XIV w., sieci owali zaostrzonych, wypełnionych wielolistnym motywem chińskiego lotosu. We włoskiej przeróbce prastary motyw przybierał różne formy, które czasem przypominały pęknięty owoc granatu
WŁAŚCIWY DEKORACYJNY CHARAKTER
Właściwy dekoracyjny charakter motywów w aksamitach włoskich występuje najwcześniej na ubiorze Pandolfa Malatesty, klęczącego przed Madonną na obrazie Gentilego da Fabriano, malowanym około 1420 r. (muzeum Luwru), następnie zaś w szacie anioła grającego na organach w słynnym poliptyku van Eycków w
Z NIE ZWYKŁĄ DOKŁADNOŚCIĄ
Ponieważ nie było w średniowiecznym tkactwie wyraźnego podziału na tkaniny wyłącznie dekoracyjne i tylko przeznaczone na ubiory, liczne przykłady tych samych motywów spotkać można zarówno na ubiorach, jak i w tłach obrazów religijnych lub zapieckach tronów Madonny. U wszystkich niemal
OŚRODKI TKACKIE
Jakkolwiek ośrodek tkacki, z jakiego tkanina pochodziła, nie jest znany, wiadomo ze źródeł historycznych, że poszczególne cechy w miastach włoskich i senat wenecki walczyły w 2. poł. w. z producentami, którzy dla obniżenia kosztów dostarczali tkanin o mniejszej szerokości lub gorzej
POD WZGLĘDEM KOMPOZYCJI
Pod względem kompozycji można rozróżnić w 2. poł. XV w. trzy grupy schematów w układzie i typie ornamentów. Pierwszą grupę tworzą tkaniny pokryte siecią zaostrzonych owali wypełnionych motywem. W drugiej, najliczniejszej grupie są tkaniny, w których motyw owali jest przerwany
W JEDNYM TONIE
W technice wykonania zbytkownych aksamitów . występuje często tło złote, na którym efektownie rozłożone są duże motywy, komponowane asymetrycznie lub z zachowaniem osi symetrii. Używana najczęściej w ornamencie barwa malinowa ma, przez zastosowanie różnej wysokości aksamitu strzyżonego i pętelkowego i
UBIORY HISZPAŃSKIE OD XIII DO KOŃCA XV WIEKU
Materiały ikonograficzne i wiadomości o lokalnych cechach mody hiszpańskiej w okresie średniowiecza czerpano w dawniejszych opracowaniach z podręczników kostiumologii, przede wszystkim z Ikonografii hiszpańskiej Carderery. W dziele tym, wydanym w latach 1855-1864, historyk hiszpański przedstawił zarys oficjalnej mody hiszpańskiej na
REZULTATY NAUKOWE
W obszernej historii ubiorów z 1948 r. Millia Davenport zerwała z tym schematem i dała przykłady i ilustracje oparte na zabytkach malarstwa — szczególnie miniatur w rękopisach i malarstwa ściennego. Dla charakterystyki mody w XV w. (oprócz portretów) dużo szczegółów
ZABYTKOWE TKANINY
Zabytkowe tkaniny z XIII w. zostały przeniesione do różnych muzealnych zbiorów hiszpańskich w Burgos, Toledo, Barcelonie i częściowo dostały się do kolekcji amerykańskich. Jedwabne tkaniny z XIII w. oraz znalezione w Las Huelgas ubiory wzbogaciły znacznie obraz średniowiecznych ubiorów dworskich
MALOWNICZE HISZPAŃSKIE UBIORY
Wspomniane prace Carmen Bernis rozszerzyły znacznie zakres wiadomości o barwnych i malowniczych ubiorach hiszpańskich z wieku XIII—XV. W studiach dotyczących mody XV w. wskazała autorka zasięg i początek wczesnych wpływów hiszpańskich na modę ogólnoeuropejską, w dawniejszych pracach łączony zwykle dopiero








